Povodom 22. godišnjice zatvaranja zloglasnog logora Sušica u Vlasenici, Savez logoraša BiH i Medžlis Islamske zajednice Vlasenica, zajedno sa drugim udruženjima i ove godine će prigodnim programom podsjetiti na stradanje Bošnjaka iz opština Vlasenica, Zvornik, Kalesija, Šekovići i drugih opština u ovom logoru u ljeto 1992. godine.
Programom obilježavanja ove godišnjice, koja je planirana za subotu 20. septembra 2014. godine, predviđeno je organizovanje “Marš povratka putem spasa” od kladanjskog naselja Turalići do logora Sušica u Vlasenici. Okupljanje i polazak učesnika iz Turalića predviđen je za 7 sati, dok je dolazak u Sušicu planiran za 15 sati.
Istog dana poslije podne namaza u vlaseničkoj Hajrija džamiji biće proučen tevhid, nakon čega će kolona majki, žena, djece i starijih osoba krenuti prema logoru Sušica gdje će se oko 15 sati na ulazu u prostor nekadašnjeg logora spojiti sa kolonom učesnika pješačkog pohoda.
Po dolasku svih učesnika manifestacije na prostoru nakadašnjeg logora Sušica održaće se čas historije, nakon čega će kolona krenuti prema mezarju Rakita, gdje je predviđen obilazak mezarja i obraćanje zvaničnika.
Povodom ove godišnjice kalesijska udruženja koja okupljaju stradalnike i članove porodica nestalih podsjećaju da je kroz ovaj logor prošlo oko dvije stotine Bošnjaka iz jugoistočnih dijelova opštine Kalesija, od kojih se još uvijek neutvrđen broj vodi među nestalim.
Poznato je da je organizovani progon Bošnjaka jugoistočnih dijelova opštine Kalesija, uključujući maltretiranje, zlostavljanje, progon, deportaciju, odvođenje u logore, silovanja i ubistva, kulminirao 27. maja 1992. godine. Tada je, na osnovu naredbi političkog i vojnog vrha tzv SAO Birač, tzv. Srpske opštine Kalesija i komandanta Birčanske brigade Svetozara Andrića, izvršen otvoreni progon i odvođenje u logore bošnjačkog stanovništva koje je ostalo u svojim naseljima, uz maltretiranja, zlostavljanja i ubijanja.
Privedeni Bošnjaci iz Šehera, Lika, Cakora, Sajtovića i Drvenica zadržani su dva dana u objektu Čitaonica na Kuli (Osmaci), uz stalna zlostavljanja i odvođenja jednog broja ljudi, kojima se potom gubi svaki trag. Nakon toga su prebačeni autobusima u Papraću, gdje su kratko zadržani, uz nova zlostavljanja i odvođenja nekolicine, koji se i danas vode kao nestali, a potom su prebačeni u logor Sušica kod Vlasenice. Nekoliko dana kasnije, početkom juna, istu sudbinu doživljava i preostalo bošnjačko stanovništvo iz tog dijela kalesijske opštine, iz naselja Borogovo, Matkovac, Kusonje, Vilčevići i Caparde. Tih dana sličan progon doživljavaju Bošnjaci Papraće u šekovićkoj opštini. Po dolasku u logor nekoliko mlađih osoba (uglavnom iz Kusonja) biva izdvojeno i za njihovu sudbinu se i danas ništa ne zna.
Do sada niko od izvršilaca progona Bošnjaka iz jugoistočnih dijelova opštine Kalesija nije procesuiran od stane pravosudnih organa BiH, samo je Maksima Sokolovića iz Osmaka njemački sud osudio za zločine koje je počinio u Šeheru. Poznato je da je naredbu za formiranje logora na području opština srednjeg Podrinja izdao Svetozar Andrić, tada na dužnosti komandanta Birčanske brigade tzv. vojske Srpske Republike Bosne i Hercegovine, da je predsjednik tzv. srpske opštine Kalesija bio Petar Janković iz Dubnice, a da je Vlastimir Bećarević bio na dužnosti komandanta bataljona Birčanske brigade. Bošnjaci iz Šehera i okolnih mjesta koji su preživjeli progon i torture u logoru Sušica u svojim iskazima pominju Radenka Matića, Radisava Stuparevića zv. Raci, Todora Lozanovića zv.
Toja, Cvijetina Kalajdžića zv. Ćeja, Miju Stevanovića, Cvjetka Ružića, Ljubinka Ružića, Mileta Vasiljevića i mnoge druge kao one koje su mogli vidjeti u svom neposrednom okruženju za vrijeme privođenja i zatvaranja u privremeni logor u objektu čitaonice u zaseoku Kula (Osmaci) i dalje prema Papraći i logoru u Vlasenici.
(NKP.ba)
